Page 17 - Литература 7 кылаас 2 чааhа
P. 17

лан баран, Мундербектааҕар сааһа аҕатын быһыытынан, кини
баһылык буолан хаалбыт, ол оннугар ас суох буоллаҕын ах-
сын кини кыбыстан сирэйэ кытарар, оттон биирдэрэ куруук
көрдөөччүнэн эрэ сылдьар.

     Кинилэр иккиэн Туз-Булак аул иһигэр дьадаҥы казахтан
төрөөбүттэрэ. Мин Абдуркуллам, кураанах куул тойоно буол-
бутун иннигэр, быйыл сайын уон икки сааһыгар барбыта, оттон
Мундербек буоллаҕына уон саастаах. Аҕалара дьадаҥы буо-
лан, кинилэри иитэн туһанаары, былырыын Иресимян диэн
атыыһыкка хамнаска киирэн, сибиниэс руднигар үлэлии бар-
быта, оччотооҕуга ийэлэрэ Кантира бокуонньук, муннугар ту-
муу да киирбэккэ, өлүөр хаалбыта. Бу аул арҕаа өттүнээҕи
сымнарыспыт буор ыыспалартан биирдэригэр ыал буолан
кыстаабыттара. Ол олорон саас ийэлэрэ, сэбиргэх анньар-
га ыалдьан, өлөр охтуутун охтубута, биир ынахтарын сатаан
ыан аһаабат буолбуттара. Бу олордохторуна аул управление-
тын суруксута киирэн, өлөөрү сытар ийэлэрин иннигэр хоруйа
түһэн баран, сиэбиттэн кыра суруктаах кумааҕыны ыла-ыла:
«Эһиги киһигит туһунан рудниктан сурук кэллэ», — диэбитэ.
Оҕолор, аҕаларын сураҕын истээри үөрэ түспүттэрэ, ийэлэрэ
буоллаҕына, бүрүнэн сытар бараан сонун элэккэтин нэһиилэ
арыйан: «Сурук кэллэ диигин дуу? Ыл, тоойуом, аах! Хайдах
сылдьар эбит», — диэн эмиэ чэпчээбит курдук буолбута. Су-
руксут кумааҕытын тэнитэн ааҕан барбыта. Ол сурук хоһооно
маннык буолан тахсыбыта:

     «Туз-Булак аул управлениетыгар.
     «Аачы-Саай» хайа сибиниэһин руднигар 3 №-дээх шахтаҕа
уу аллыбытын баһа сылдьан, ыам ыйын 17 күнүгэр б. дь. шахта
сиҥнэстэн, 8 киһи өллө. Ол дьон истэригэр эһиги аулгут киһитэ
Аргыт Орунбаев диэн киһи өллө. Кини ыам ыйынааҕы хамнаһын
18 солкуобайы урутунан ылан сиэбитэ, ону толорбокко өлбүтүн
быһыытынан, 12 солкуобай 80 харчы иэстэнэр. Маны, кини
кэргэттэриттэн иэстээн ылан, ыытаргытыгар көрдөһөбүт.
     Атыыһыт Иресимян. Ыам ыйын 18 к. 1907 с.»
     Аҕаларын туһунан үчүгэй сураҕы истээри кэтэспит Орунбаев
кэргэттэрин бу сурук куһаҕан сонуна этиҥ буолан үлтү түһэргэ
дылы гынна. Суруксут, ааҕан бүтэрээт, Иресимян иэстэбилин
туһунан тугу да эппэккэ, — чэ итинтэн ыла бэйэҕит хайдах

                                                                                                        17
   12   13   14   15   16   17   18   19   20   21   22